J.C. Moreno Cabreraren esanetan, gaztelania sustatzeko asmatu diren 6 mitoak:
- - Abolengo documental del español. El español es una lengua romance documentada desde hace muchísimos siglos. Las glosas emilianenes, están escritas en castellano antiguo. Las jarchas también…
- Las grandes virtudes (intrínsecas) del castellano primitivo explican su posterior éxito, su posterior extensión.
- Castellano > español. Conversión.
- El castellano es un dialecto del español. (Como el andaluz, el extremeño…)
- Español = Lengua Común (La lengua que permite que nos entendamos todos sin problemas en medio mundo).
- Español lengua Global, carácter internacional.
-
Euskara, -ustez-, sustatzeko mitoak ere baditugu:
- Euskara Europako hizkuntzarik zaharrena da.
- Euskarak milaka urtetako erasoa jaso duen arren, bizirik iraun.
- Euskara (edo euskararen familiako arbaso zuzena) Europa (Mendebalde) osoan hitz egin zen duela milaka urte batzuk.
Gaurko mito batzuk aipatzearren, –ez gara Astarloa edo Sabino Arana aipatzen hasiko–, euskararen kontrako mitoak ere zerrenda daitezke:
- Euskara oso hiztun gutxi dauzkan hizkuntza da. (Hiztun kopuruari dagokionez, euskara munduko lehen 300-700 artean koka daiteke; munduko 6.000 hizkuntzetatik gora dago eta gehienek hiztun gutxiago daukate, dokumentu gutxiago., interneten ikustezinago dira…
- Euskara batua guztiz artifiziala da, benetako euskaldunek ez dute euskara batua ulertzen, batua ez da euskara, ez du inork ulertzen…
- Euskara batua ikasten dutenek ez dituzte gero euskalkiak ulertuko. Euskalki bat ikasiz gero, ezin dira gero beste euskalkiak ulertu…
- Euskarak ez du balio ezta etxetik ibiltzeko ere. Bertsoak entzuteko, meza entzuteko, ETB1, Euskadi Gaztea, Ken 7, film bat euskaraz bi urtetan behin eta inork gutxik irakurriko duen liburu on bat hamabost urtean behin… Oso kultura txikia, murritza da. Ezin konparatu ingeles, gaztelaniaz edo frantsesarekin…
Mitoa gure mugetatik kanpo ere hedaturik dago:


















